Mae llwybr treftadaeth newydd hynod ddiddorol wedi’i ddadorchuddio ym Mhen-y-bont ar Ogwr, tref farchnad sy’n llawn hanes cyfoethog! Gall ymwelwyr a phobl leol ddilyn taith ryfeddol drwy amser sy’n cysylltu wyth ar hugain o bwyntiau o ddiddordeb hanesyddol wedi’u gwasgaru o amgylch canol y dref, gan arddangos harddwch pensaernïol a gorffennol hudolus Pen-y-bont ar Ogwr.
Taith Trwy Amser
Mae Llwybr Treftadaeth Pen-y-bont ar Ogwr wedi’i greu’n feddylgar i’ch arwain chi trwy rai o safleoedd mwyaf gwerthfawr y dref. Mae pob pwynt ar hyd y llwybr yn adrodd stori, o'r hen amser i ddigwyddiadau hanesyddol mwy modern. Wrth i chi gerdded trwy ganol y dref, gallwch ddisgwyl ddod ar draws perlau hanesyddol sy'n arddangos amrywiaeth pensaernïol ac arwyddocâd Pen-y-bont ar Ogwr.
Fel rhagflas, rydym wedi tynnu sylw at rai o'r pwyntiau o ddiddordeb ar hyd y llwybr!
Castell Castellnewydd
Yn ganolbwynt i’r llwybr, saif adfeilion y castell yn Newcastle yn urddasol yn edrych dros y dref. Mae'r cadarnle canoloesol hwn, sy'n dyddio'n ôl i'r 11eg ganrif, yn cynnig cipolwg ar orffennol ffiwdal y dref, gan wasanaethu fel strwythur amddiffynnol a phreswylfa fonheddig.
Yr Ysgubor Degwm
Mae’r adeilad trawiadol hwn yn adlewyrchu treftadaeth amaethyddol Pen-y-bont ar Ogwr. Mae Ysgubor y Degwm yn cynrychioli’r arferiad canoloesol o gasglu trethi mewn nwyddau, gan ddangos pwysigrwydd ffermio i’r economi leol. Byddai ffermwyr yn cyfrannu un rhan o ddeg o’u cynnyrch i’w roi i’r eglwys, gyda’r cynnyrch yn cael ei storio yn sgubor y degwm.
Yr Hen Bont Gerrig
Os ydych chi wedi bod i ganol tref Pen-y-bont ar Ogwr , rydych yn siŵr o fod wedi edmygu crefftwaith cywrain yr hen bont, strwythur Rhestredig Gradd II* sydd wedi sefyll prawf amser ers 1425. Mae'r bont yn Heneb Gofrestredig ac fe'i hadeiladwyd i ganiatáu i bobl a cherti bach groesi Afon Ogwr.
Ffynnon Yfed Dŵr Glân Gyntaf
Yn un o’r pwyntiau mwyaf unigryw ar y llwybr, mae’r ffynnon yfed dŵr glân gyntaf yn garreg filltir arwyddocaol i iechyd a lles y cyhoedd ym Mhen-y-bont ar Ogwr. Wedi'i hadeiladu ym 1860 gan JW Hugall, mae ei phwysigrwydd hanesyddol yn atseinio gyda phwyslais heddiw ar lanweithdra a lles cymunedol.
Profiad cyfranogol
Nid yw cerdded Llwybr Treftadaeth Pen-y-bont ar Ogwr yn ymwneud ag arsylwi safleoedd hanesyddol yn unig; mae’n brofiad cyfranogol sy’n eich annog chi i dreiddio’n ddyfnach i dreftadaeth Pen-y-bont ar Ogwr. Ategir pob arhosfan ar hyd y llwybr gan blaciau llawn gwybodaeth sy'n darparu cyd-destun hanesyddol a straeon y tu ôl i'r lleoliadau.
Mae posib mwynhau’r Llwybr Treftadaeth yn eich amser eich hun, sy’n eich galluogi i fwynhau’r golygfeydd, gwneud ychydig o siopa, tynnu lluniau, ac efallai hyd yn oed aros yn un o fwytai, tafarndai neu gaffis y dref – wedi’r cyfan, mae Pen-y-bont ar Ogwr yn dod yn adnabyddus fel llecyn allweddol am fwyd o safon!
Mae’r llwybr treftadaeth wedi’i ddatblygu gyda chymorth gan Arcadis Consulting UK Ltd mewn partneriaeth â Chyngor Tref Pen-y-bont ar Ogwr, Ymddiriedolaeth Ddinesig Pen-y-bont ar Ogwr ac wedi’i ariannu gan Lywodraeth Cymru fel rhan o’r rhaglen Trawsnewid Trefi.
Cynlluniwch eich taith…
Mae Llwybr Treftadaeth Pen-y-bont ar Ogwr yn fwy na llwybr cerdded yn unig; mae'n ddathliad o hanes, diwylliant ac ysbryd cymunedol y dref. Gyda'i wyth pwynt ar hugain o ddiddordeb hanesyddol, mae'n rhoi cyfle gwych i archwilio tapestri cyfoethog gorffennol Pen-y-bont ar Ogwr. Os ydych chi'n breswylydd gydol oes neu’n ymwelydd am y tro cyntaf, mae’r Llwybr Treftadaeth yn gwahodd pawb i gysylltu â’r straeon sydd wedi siapio'r dref dros gannoedd o flynyddoedd. Felly lawrlwythwch y map yma , cysylltwch â ffrind neu aelod o'r teulu, a chychwyn ar antur trwy amser ar hyd Llwybr Treftadaeth Pen-y-bont ar Ogwr. Eisiau aros dros nos? Edrychwch ar yr opsiynau llety yma .
